fa بازطراحی منوهای غذایی سازمانی: راهکار سیاستی برای تغذیه سالم‌تر با ردپای محیط‌زیستی و هزینه کمتر تغذيه nutrition خلاصه سیاستی Brief Policy <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;">زمینه و هدف:</span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;"> نظام‌های غذایی سهم قابل‌توجهی در مصرف منابع، انتشار گازهای گلخانه‌ای و هزینه‌های تغذیه دارند. این موضوع به خصوص درباره غذاخوری‌های سازمانی صدق می‌کند که اندکی تغییر در انتخاب‌های آن‌ها، تفاوت‌های چشمگیر در پارامترهای پایداری ایجاد می‌کند. این مطالعه با هدف بازطراحی منوهای غذایی سازمانی بر اساس شاخص‌های تغذیه‌ای، اقتصادی و زیست‌محیطی انجام شد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;">مواد و روش‌ها:</span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;"> در این پژوهش، داده‌های مربوط به منوهای غذایی سلف بیمارستان امام رضا (ع) مشهد جمع‌آوری شد. کیفیت تغذیه‌ای غذاها با شاخص </span></span><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt">NRF</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;"> و شاخص‌های زیست‌محیطی شامل ردپای آب و کربن ارزیابی گردید. سپس با استفاده از مدل‌های بهینه‌سازی خطی و برنامه‌ریزی آرمانی، چهار سناریو برای بازطراحی منوها طراحی و مقایسه شد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;">یافته‌ها:</span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;"> مدل بهینه‌سازی منتخب توانست همزمان هزینه و ردپای آب را ۴2% و ردپای کربن را ۳6% کاهش دهد، در حالی که کیفیت تغذیه‌ای منوها بر اساس شاخص </span></span><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt">NRF</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;"> حدود ۱0% افزایش یافت. همچنین ترکیب درشت‌مغذی‌ها در محدوده توصیه‌شده باقی ماند و تنوع غذایی حفظ شد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;">نتیجه‌گیری:</span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;"> ادغام شاخص‌های تغذیه‌ای، اقتصادی و زیست‌محیطی در طراحی منوهای غذایی می‌تواند به‌عنوان رویکردی عملی برای توسعه سیاست‌های تغذیه پایدار در مراکز عمومی و سازمانی مورد استفاده قرار گیرد. این یافته‌ها بر ضرورت تدوین دستورالعمل‌های ملی برای استقرار منوهای پایدار تأکید دارد.</span></span></span></span></span></span> <span style="font-size:10pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><b>Background and Objectives:</b> Institutional food systems contribute substantially to resource consumption, greenhouse gas emissions, and food-related expenditures. This study aimed to redesign institutional food menus by integrating nutritional, economic, and environmental indicators within a sustainable diet framework.</span></span></span><br> <br> <span style="font-size:10pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><b>Materials and Methods:</b> Data on food menus served at Imam Reza Hospital in Mashhad, Iran, were collected. Nutritional quality was assessed using the Nutrient-Rich Food (NRF) index, while environmental indicators included water and carbon footprints. Linear programming and goal programming optimization models were applied to develop and compare four menu redesign scenarios.</span></span></span><br> <br> <span style="font-size:10pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><b>Results:</b> The selected optimization model simultaneously reduced menu costs and water footprint by 42% and carbon footprint by 36%, while increasing the NRF index by approximately 10%. In addition, the optimized menus maintained dietary diversity and achieved macronutrient distributions within recommended ranges.</span></span></span><br> <br> <span style="font-size:10pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><b>Conclusion:</b> Integrating nutritional, economic, and environmental indicators into institutional menu planning represents a practical approach for advancing sustainable food policies in public settings. The findings highlight the need for evidence-based national guidelines to support the implementation of sustainable food menus in organizational food systems..</span></span></span> غذای محل کار, رژیم غذایی پایدار, سیاستگذاری سلامت, امنیت غذایی ٌWorkplace food, Sustainable Diet, Health Policy, Food Security 69 73 http://nsft.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4957-2&slc_lang=fa&sid=1 F Ehsanitabar فاطمه احسانی‌تبار fatemehehsanitabar58@gmail.com 11500319475328460029404 11500319475328460029404 No Department of Nutritional Sciences, Faculty of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences گروه علوم تغذیه، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد M Zareian مهران زارعیان m.zarehyon@gmail.com 11500319475328460029405 11500319475328460029405 No Department of Community Nutrition, School of Nutritional Sciences & Dietetics, Tehran University of Medical Sciences گروه تغذیه جامعه، دانشکده علوم تغذیه و رژیم‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی تهران Z Khorasanchi زهرا خراسانچی z.khorasanchi@gmail.com 11500319475328460029406 11500319475328460029406 No Department of Nutritional Sciences, Faculty of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences گروه علوم تغذیه، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد R Sobhani رضا سبحانی seyyedrezasobhani@gmail.com 11500319475328460029407 11500319475328460029407 Yes Department of Community Nutrition, School of Nutritional Sciences & Dietetics, Tehran University of Medical Sciences گروه تغذیه جامعه، دانشکده علوم تغذیه و رژیم‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی تهران