fa کاربرد رویکرد ترکیبی در شناسایی تعیین کننده‌های مصرف میان‌وعده‌های کم‌ارزش در نوجوانان صنايع غذايي Food Science پژوهشي Research سابقه و هدف: مصرف روزافزون میان‌وعده‌های کم‌ارزش در میان نوجوانان با پیامدهای منفی سلامتی همراه است. این مطالعه با هدف شناسایی تعیین کننده‌های مصرف میان‌وعده‌های کم‌ارزش توسط دختران نوجوان با استفاده از یک رویکرد ترکیبی و بر پایه نظریه رفتار برنامه‌ریزی شده انجام شد. مواد و روش‌ها: جمعیت مورد مطالعه دانش‌آموزان دختر مقطع راهنمایی منطقه 14 شهر تهران بود. مطالعه کیفی از نوع پدیده شناسی بود و داده‌ها از طریق 9 جلسه بحث گروهی متمرکز جمع‌آوری شد. به این منظور 90 دانش‌آموز با استفاده از نمونه‌گیری سیستماتیک انتخاب شدند. پس از اخذ رضایت والدین بر اساس یک راهنمای سؤالات مبتنی بر نظریه رفتار برنامه‌ریزی شده، جلسات در محل مدرسه تشکیل شد. برای تحلیل داده‌ها از روشframework استفاده شد. بخش کمّی شامل یک مطالعه مقطعی بود که 790 دانش‌آموز 12 تا 15 ساله از 10 مدرسه در آن حضور داشتند. نمونه‌ها بر اساس روش نمونه‌گیری خوشه‌ای طبقه‌ای تصادفی شده انتخاب شدند. سنجش ها شامل اندازه‌گیری سازه‌های نظریه و بسامد مصرف میان وعده ها بود. داده های بخش کمّی با استفاده از آنالیز رگرسیون چند گانه انجام شد. یافته‌ها‌: نتایج هر دو روش نشان داد که نوجوانان طی فرایند انتخاب نوع میان‌وعده‌ها، هم‌زمان از عوامل چندگانه و در برخی موارد متضاد تأثیر می‌گیرند. مزه مهم‌ترین عامل تأثیرگذار بر نگرش نوجوانان نسبت به میان‌وعده‌های کم‌ارزش بود. عامل دسترسی آسان، عادت، ترجیح مزه و آگاهی به عنوان پیش‌بینی کننده‌های معنی‌دار کنترل رفتاری شناسایی شدند(05/0>‌P). در بخش کیفی، دوستان و همسالان و در مطالعه کمّی، والدین به عنوان مؤثرترین افراد تأثیرگذار معرفی شدند. نتیجه گیری: در این مطالعه، عوامل مرتبط با مصرف میان‌وعده‌ها در نوجوانان با استفاده از رویکرد ترکیبی شناسایی شدند. کاربرد این عوامل در طراحی مداخلات کاهش مصرف میان وعده های کم‌ارزش می‌تواند مفید باشد. Background and objectives: The increasing consumption of junk foods by adolescents is associated with adverse health consequences. The purpose of this study was to identify determinants of unhealthy snack consumption among female adolescents using an integrative method based on the theory of planned behavior. Materials and methods: The sample included 90 female adolescents aged 12-15 years, from 2 guidance schools in Tehran, selected by systematic sampling. In the qualitative phase of the study, which was of a phenomenology type, the data were collected through 9 focus group discussions. After obtaining parental consent, in each discussion session a moderator followed a topic outline developed based on the theory of planned behavior (TPB). Data analysis was done using the framework method. The quantitative phase consisted of a cross-sectional study on 790 female adolescents aged 12-15 years old from 10 schools, selected using a randomized stratified cluster sampling method. Data on social cognition (based on TPB) and food consumption (using a 48-item food frequency questionnaire) were collected and analyzed using the multiple regression method. Results: In both phases of the study there was a broad range of factors, some of them contradicting each other, influencing selection of snacks by the adolescents. Taste was identified as the most important factor influencing their attitude towards junk foods consumption. The major predictors of behavior of the adolescents were found to be easy access to junk foods, personal taste preferences, peer pressure, media advertisements, and low price of unhealthy snacks (p<0.05). The most influential individuals in snack choice, based on the qualitative phase findings, were peers, while quantitative findings identified parents as the most influential. Conclusion: Applying an integrative approach provided a comprehensive insight into the underlying factors of junk food consumption by adolescents. Intervention programs with due consideration of these factors can help reduce unhealthy snack food consumption in this vulnerable group. نظریه رفتار برنامه‌ریزی شده، میان‌وعده کم‌ارزش، نوجوانان، رویکرد ترکیبی Theory of planned behavior, Unhealthy snacks, Adolescents, Integrative approach 61 70 http://nsft.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-111&slc_lang=fa&sid=1 A Karimi Shahanjarini اکرم کریمی شاهنجرینی 115003194753284600935 115003194753284600935 No D Shojaezadeh داود شجاعی زاده 115003194753284600936 115003194753284600936 Yes R Majdzadeh سید رضا مجد زاده 115003194753284600937 115003194753284600937 No A Rashidian آرش رشیدیان 115003194753284600938 115003194753284600938 No N Omidvar نسرین امیدوار 115003194753284600939 115003194753284600939 No