fa بهینه‌سازی زنجیره تأمین در غذاخوری‌های دانشگاهی: راهبردی برای مهار ضایعات غذایی تغذيه nutrition خلاصه سیاستی Brief Policy <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span b="" lang="AR-SA" style="font-family:" titr="">سابقه و هدف:</span> <span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">ضایعات مواد غذایی در مؤسسات آموزش عالی، علاوه بر تشدید بحران‌های زیست‌محیطی، بخش بزرگی از یارانه‌های رفاهی دولت را اتلاف می‌کند. این خلاصه سیاستی با هدف شناسایی محرک‌های سیستمیک هدررفت غذا در دانشگاه‌ها و ارائه گزینه‌های سیاستی کلان و بین‌بخشی برای مدیریت منابع تدوین شده است.</span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span b="" lang="AR-SA" style="font-family:" titr="">مواد و روش</span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">‌</span><span b="" lang="AR-SA" style="font-family:" titr="">ها:</span> <span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">این مطالعه با مرور مستندات</span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">و تحلیل کیفی داده‌های حاصل از مصاحبه‌های عمیق نیمه‌ساختاریافته با </span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">۱۵</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> نفر از مطلعین کلیدی (شامل مدیران، پیمانکاران، آشپزها و کارکنان آشپزخانه)، به همراه بحث های گروهی متمرکز با دانشجویان دانشگاه های دولتی و آزاد در کلان‌شهر تهران انجام شد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span b="" lang="AR-SA" style="font-family:" titr="">یافته</span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">‌</span><span b="" lang="AR-SA" style="font-family:" titr="">ها</span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt">‌</span><span b="" lang="AR-SA" style="font-family:" titr="">:</span> <span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">محرک‌های اصلی تولید ضایعات در دو بخش عرضه و تقاضا، شامل موانع مدیریتی، عوامل عملیاتی، چالش‌های رفتاری، عوامل غیرقابل پیش بینی و عوامل مصرف‌کننده است. جلوگیری از هدررفت سرمایه‌های عمومی در آموزش عالی نیازمند اجرای یک بسته سیاستی زمان‌بندی‌شده و اقدام فوری در پنج محور است: </span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">۱) </span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">الزام قانونی گنجاندن شاخص‌های کلیدی عملکرد</span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"> (KPI) </span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">کاهش ضایعات در بودجه و قراردادهای دانشگاهی، </span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">۲) ا</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">ولویت‌بخشی به ارتقای کیفیت حسی غذا 3) گذار از خریدهای سنتی صلب به قراردادهای قابل انعطاف کیفیت‌محور، </span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">4) </span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">استقرار مکانیزم‌های بازدارنده اقتصادی در غذاخوری های دانشگاهی و بازتوزیع یارانه‌ها، و </span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">5) </span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">تخصیص اعتبار جهت نوسازی و صنعتی‌سازی تجهیزات طبخ.</span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span b="" lang="AR-SA" style="font-family:" titr="">نتیجه گیری:</span> <span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">مهار بحران اتلاف منابع در دانشگاه‌ها نیازمند عبور سیاست‌گذاران از مقصرانگاری مصرف‌کننده و مهندسی مجدد زنجیره تأمین، از نگاه انفعالیِ تأمین کمی به سمت مدل‌های پایداری است. تداوم این نگاه سنتی، فرسایش جبران‌ناپذیر منابع اقتصادی و محیط‌زیستی را به دنبال خواهد داشت.</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></span></span></span></span> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt">Background and aims:</span></b><span style="font-size:10.0pt"> Food waste in higher education institutions not only intensifies environmental crises but also squanders a large portion of government welfare subsidies. This policy brief was developed to identify the systemic drivers of food waste in universities and to propose macro- and intersectoral policy options for resource management. </span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt">Materials and Methods: </span></b><span style="font-size:10.0pt">This study was conducted through a review of documents and the qualitative analysis of data derived from in-depth, semi-structured interviews with 15 key stakeholders (including university managers, contractors, chefs, and service personnel), alongside focus group discussions with students from both public and Islamic Azad universities in the Tehran metropolis.</span> &nbsp;</span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt">Results</span></b><b><span style="font-size:10.0pt">: </span></b><span style="font-size:10.0pt">The primary drivers of waste generation on both the supply and demand sides encompass managerial barriers, operational factors, behavioral challenges, unforeseeable circumstances, and consumer-related variables. Preventing the depletion of public resources in higher education necessitates the implementation of a time-bound policy package and immediate action across five key domains: 1) legally mandating the inclusion of waste reduction key performance indicators (KPIs) in university budgets and contracts; 2) prioritizing the enhancement of food sensory quality; 3) transitioning from rigid traditional procurement to adaptable, quality-centric contracts; 4) establishing economic deterrent mechanisms in university dining halls alongside the redistribution of subsidies; and 5) allocating specific funds for the modernization and industrialization of culinary equipment.</span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt">Conclusion: </span></b><span style="font-size:10.0pt">Containing the food waste crisis in universities requires policymakers to move beyond consumer blaming and fundamentally re-engineer the supply chain, shifting from a passive paradigm of purely quantitative provisioning toward sustainability models. The persistence of this traditional perspective will inevitably lead to the irreversible erosion of economic and environmental resources.</span></span></span> ضایعات غذایی, ضایعات قبل از مصرف, ضایعات بشقاب, غذاخوری های دانشگاهی Food Waste, Pre-consumer Waste, Plate Waste, University Dining Halls 1 5 http://nsft.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4975-1&slc_lang=fa&sid=1 Z Mosallaei زهرا مصلائی 11500319475328460029813 0009-0009-1510-7883 No گروه تغذیه جامعه، دانشکده علوم تغذیه و رژیم شناسی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران A Haghighian-Roudsari* آرزو حقیقیان رودسری* ahaghighian@yahoo.com 11500319475328460029814 11500319475328460029814 No Shahid Beheshti University of Medical Sciences انستیتو تحقیقات تغذیه ای و صنایع غذایی کشور، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی H Pouraram حامد پورآرام h-pouraram@tums.ac.ir 11500319475328460029815 11500319475328460029815 Yes Department of Community Nutrition, School of Nutritional Sciences and Dietetics, Tehran University of Medical Sciences دانشکده علوم تغذیه و رژیم شناسی، دانشگاه علوم پزشکی تهران A Takian امیرحسین تکیان 11500319475328460029816 11500319475328460029816 No مرکز تحقیقات عدالت در سلامت (HERC )، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران