fa شناسایی تقلب شیر گاو در پنیرهای گوسفندی (برند لیقوان) از طریق PCR اختصاصی صنايع غذايي Food Science پژوهشي Research سابقه و هدف: روش‌های مولکولی از جمله واکنش زنجیره‌ای پلی‌مراز قادر به شناسایی و تمایز شیر گونه‌های نزدیک به هم (گاو و گوسفند) در محصولات لبنی می‌باشند. هدف از تحقیق حاضر، توسعه روش واکنش زنجیره‌ای پلی‌مراز جهت شناسایی تقلب شیر گاو در پنیرهای گوسفندی (برند لیقوان) و تأیید برچسب حک شده بر روی محصولات می‌باشد. مواد و روشها: در این مطالعه، 18 پنیر با برچسب 100% گوسفندی از سوپر مارکت‌های شهر تهران جمع آوری شد. استخراج DNA ژنومی از پنیرها صورت گرفت. واکنش PCR جهت شناسایی DNA گاو در پنیرهای گوسفندی با استفاده از پرایمر مختص ژن سیتوکروم b میتوکندریایی بهینه‌‌سازی شد و نتایج بر روی ژل آگارز مورد بررسی قرار گرفت. یافتهها: واکنش بهینه سازی شده PCR بر اساس تکثیر ژنوم میتوکندریایی، سبب تکثیر قطعه bp 274 با DNA گاوی و قطعه bp336 با DNA گوسفندی گردید. نتایج نشان داد که از 18 برند پنیر گوسفندی مورد مطالعه، 11 برند دارای شیر گاو بودند که برخلاف برچسب اعلام شده بر روی محصولات می‌باشد. این امر تقلب انجام یافته توسط شرکت تولید کننده را به اثبات می‌رساند. نتیجه گیری: روش واکنش زنجیره‌ای پلی‌مراز، روش بسیار دقیق، سریع و آسان جهت شناسایی تقلبات موجود در پنیر گوسفندی و سایر محصولات لبنی می‌باشد. واژگان کلیدی: پنیر گوسفندی، سیتوکروم b میتوکندریایی، واکنش زنجیره ای پلی‌مراز Background and objective: By using molecular methods, e.g., polymerase chain reaction (PCR), it is possible to detect and differentiate the milks of closely related species (such as sheep and cow) in dairy products. The aim of the present study was to develop a specific PCR method for identification of cow's milk fraudulently used in making sheep cheeses (Lighvan Brand). Materials and methods: Eighteen different samples of sheep cheeses (Lighvan Brand) claimed on the label to be 100% sheep cheese were collected from supermarkets in Tehran city. Total genomic DNA was extracted from all the samples. PCR was optimized for detection of specific cow's DNA in the sheep cheese samples based on amplification of mitochondrial cytochrome b gene (using the specific cytochrome b gene primer). The results were tested on a 2% agarose gel. Results: Using the optimized PCR reaction based on amplification of the mitochondrial gene, 274 bp fragments of cow's DNA and 336 bp fragments of sheep’s DNA were obtained. The results demonstrated that cow's milk could be detected in 11 of the 18 brands tested. Thus, adulteration by the company was confirmed. Conclusion: The proposed PCR assay is a rapid, robust and reproducible method for the detection of adulterations in sheep cheese and other dairy products. Keywords: Sheep cheese, Mitochondrial cytochrome b, Polymerase chain reaction واژگان کلیدی: پنیر گوسفندی, سیتوکروم b میتوکندریایی, واکنش زنجیره ای پلی‌مرازاز Sheep cheese, Mitochondrial cytochrome b, Polymerase chain reaction 11 18 http://nsft.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1031-2&slc_lang=fa&sid=1 F Tafvizi فرزانه تفویضی farzanehtafvizi54@gmail.com 1150031947532846009162 1150031947532846009162 Yes Islamic Azad University, parand branch دانشگاه ازاد اسلامی واحد پرند H Helalat سید حسین هلالات 1150031947532846009163 1150031947532846009163 No Islamic Azad University دانشگاه آزاد اسلامی واحد پرند