fa تأثیر پوشش کیتوزان و بسته‌بندی اتمسفر اصلاح شده بر خصوصیات کیفی خیار (رقم رویال) و مدلسازی ماندگاری آن صنايع غذايي Food Science پژوهشي Research <span style="font-family:b titr;">سابقه و هدف:</span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">خیار عمر پس از برداشت کوتاهی داشته و به سرعت دچار افت کیفیت می‌شود. استفاده از تکنولوژی‌های نوین نظیر پوشش‌دهی و بسته‌بندی روشی نوید بخش در نگهداری محصولات کشاورزی تازه می‌باشد لذا هدف از این پژوهش استفاده همزمان پوشش خوراکی کیتوزان و بسته</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">‌بندی</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> اتمسفر اصلاح شده جهت حفظ خصوصیات کیفی خیار </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">رقم رویال</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> و تخمین زمان ماندگاری آن می‌باشد.</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"></span></span><br> <span style="font-family:b titr;">مواد و روش</span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">‌</span></span><span style="font-family:b titr;">ها:</span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">خیار رقم رویال با پوشش خوراکی کیتوزان پوشش‌دهی شده و تحت سه اتمسفر: الف) هوای معمولی؛ ب) مپ فعال<br> (10% </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">O₂</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> + 5% </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">CO₂</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">)، ج) مپ غیرفعال (21% </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">O₂</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">+ 0%</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">CO₂</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">) بسته‌بندی شدند. میزان سفتی بافت، </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">مواد جامد محلول، کلروفیل، و ارزیابی حسی خیارها در بازه‌های 5 روزه طی 15 روز در دمای 4، 10 و 20 </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">درجه سانتی‌گراد </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">مورد ارزیابی قرار گرفت. سپس زمان ماندگاری نمونه‌ها در تیمارهای مختلف مدل‌سازی شد.</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"></span></span><br> <span style="font-family:b titr;">یافته</span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">‌</span></span><span style="font-family:b titr;">ها</span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">‌</span></span><span style="font-family:b titr;">:</span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">آنالیز </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">واریانس داده‌ها تأثیر معنی‌دار (05/0</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">p<</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">)</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> هر 4 عامل (پوشش، غلظت گاز، دما و زمان) را بر خصوصیات فیزیکوشیمیایی خیار نشان داد. </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">بیشترین تغییرات در میزان مواد جامد محلول مربوط به خیارهای بسته‌بندی شده در هوای معمولی (بسته </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">A</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">) و دمای </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">&deg;C</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">20 بود که همچنین دارای بیشترین افت وزن به علت از دست دادن رطوبت بودند. </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">در دمای 4 و 10 درجه سانتی‌گراد سفتی در بهترین حالت در بسته‌بندی </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">B</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> حفظ شد و میوه دارای پوشش نسبت به میوه فاقد پوشش از لحاظ آماری افت سفتی کمتری را نشان داد. به طور کلی استفاده توأم از پوشش خوراکی کیتوزان و مپ تأثیر مثبتی بر خصوصیات کیفی خیار رقم رویال داشت و در این زمینه مپ فعال در دمای </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">C</span></span><span style="font-size:11.0pt;">&deg;</span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">10 موفق‌تر عمل نمود. بیشترین مدت زمان ماندگاری در مورد نمونه حاوی پوشش و نگهداری شده در مپ فعال در دمای </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">C</span></span><span style="font-size:11.0pt;">&deg;</span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">4 (17 روز) و به دنبال آن در </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">C</span></span><span style="font-size:11.0pt;">&deg;</span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">10 (15 روز) تخمین زده شد.</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"></span></span><br> <span style="font-family:b titr;">نتیجه گیری:</span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">طبق نتایج بدست آمده از این تحقیق استفاده توام از پوشش کیتوزان و مپ فعال جهت بسته‌بندی خیار رقم رویال مناسب بوده و برای نگهداری آن پیشنهاد می‌گردد.</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"></span></span> <strong>Background and Objectives:</strong> Cucumber includes a short postharvest life and loses its quality fast. Novel technologies such as coating and modified atmosphere packaging are promising methods in preserving fresh products. Therefore, the aim of this study was to use a combination of chitosan coating and modified atmosphere packaging to preserve quality attributes of the cucumber <em>Royal var.</em> and to estimate the vegetable shelf-life.<br> &nbsp;<strong>Materials & Methods:</strong> In this study, cucumber (<em>Royal var.</em>) was coated using chitosan and packed under three various atmospheres of A) air; B) active MAP (10% of O₂ and 5% of CO₂); and C) passive MAP (21% of O₂ and 0.1% of CO₂). Texture firmness, total soluble solid, chlorophyll content and organoleptic properties of the cucumbers were determined at 5-day intervals during 15 days of storage at 4, 10 and 20 &deg;C. Shelf-life of the cucumbers was modeled under various treatments.<br> <strong>Results:</strong> Variance analysis showed a significant effect (<em>P</em><0.05) of four factors (coating, gas concentration, temperature and time) on postharvest properties of the cucumbers. The most change in TSS was observed in Package A cucumbers stored at 20 &deg;C. These also showed the most weight loss. At 4 and 10 &deg;C, firmness was well preserved in Package B; in which, the coated cucumbers included the least firmness loss compared to uncoated ones. Combination of chitosan coating and modified atmosphere packaging positively affected quality parameters of the cucumbers <em>Royal var</em>. Relatively, effects of active MAP were significant at 10 &deg;C. The maximum shelf life was seen for the coated samples stored in active MAP at 4 &deg;C (17 days) following by 10 &deg;C (15 days).<br> <strong>Conclusion:</strong> Based on the current results, combination of chitosan coating and active MAP can be suggested for the packaging of cucumbers (<em>Royal var.</em>).<span dir="RTL"></span> بسته‌بندی اتمسفر اصلاح شده, خیار, پوشش خوراکی, مدلسازی Cucumber, Edible coating, Modeling, Modified atmosphere packaging 51 62 http://nsft.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2797-2&slc_lang=fa&sid=1 G Maleki گیسو ملکی May.maleki27@yahoo.com 11500319475328460018606 11500319475328460018606 No Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد N Sedaghat ناصر صداقت sedaghat@um.ac.ir 11500319475328460018607 11500319475328460018607 Yes Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد M Farhoodi مهدی فرهودی Farhoodi@sbmu.ac.ir 11500319475328460018608 11500319475328460018608 No shahid Beheshti دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی M Mohebbi محبت محبی M-mohebbi@um.ac.ir 11500319475328460018609 11500319475328460018609 No Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد