Iranian Journal of Nutrition Sciences and Food Technology

fa ارتباط مصرف غذاهای فوق فراوری شده و خطر ابتلا به بیماری کبد چرب غیر الکلی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2: یک مطالعه مقطعی Associations between Ultra-processed Foods and Risk of Non-alcoholic Fatty Liver Disease in Patients with Type 2 Diabetes: A Cross-sectional Study تغذيه nutrition پژوهشي Research سابقه و هدف: بیماری کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) ارتباط نزدیکی با اختلالات متابولیک مانند چاقی و دیابت نوع ۲ (T2D) دارد. هدف از این مطالعه بررسی ارتباط بین مصرف غذاهای فوق فراوری شده (UPF) و بروز NAFLD در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ است. مواد و روش‌ها: در این مطالعه مقطعی، ۲۰۰ فرد مبتلا به دیابت نوع ۲ مورد بررسی قرار گرفتند که بر اساس نتایج فیبرواسکن ۱۳۳ نفر مبتلا به NAFLD (گرید 2 و بالاتر استئاتوز بر اساس امتیاز CAP بالاتر از dB/m 263) و ۶۷ نفر بدون  NAFLD بودند.  مصرف مواد غذایی با استفاده از پرسشنامه بسامد خوراک ارزیابی و مصرف غذاهای فراوری شده بر اساس سیستم طبقه‌بندی NOVA  برآورد شد. داده‌های دموگرافیک و بالینی افراد جمع‌آوری شد. مدل‌های رگرسیون لجستیک برای ارزیابی ارتباط مصرف UPF بر خطر بروز NAFLD استفاده شدند. یافته‌ها‌: نمایه توده بدنی افراد مبتلا به NAFLD به طور معنی داری بالاتر بود (001/0 >P). اگرچه تفاوت معنی‌داری در دریافت کل کالری بین گروه‌ها مشاهده نشد، مصرف غذاهای فوق فراوری شده (NOVA 4)  (006/0 =P) و فراوری شده (NOVA 3) (032/0 =P) در افراد مبتلا به NAFLD  به طور معنی‌داری بالاتر بود. تحلیل رگرسیون نشان داد که دریافت بالاتر UPF به طور معنی‌داری با افزایش خطر ابتلا به NAFLD همراه است. پس از تعدیل تمام عوامل مخدوش‌کننده نشان داده شد خطر ابتلا به NAFLD در افرادی که در بالاترین سهک دریافت UPF  قرار داشتند، بیش از 3 برابر آنهایی بود که در سهک اول دریافت UPF بودند (019/0=P، 22/8–27/1= فاصله اطمینان 95 درصد، 23/3 = نسبت شانس). نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد که مصرف غذاهای فوق فراوری شده با افزایش خطر بروز NAFLD در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ ارتباط دارد که بیانگر اهمیت رژیم غذایی در مدیریت سلامت کبد است. بر اساس یافته‌های مطالعه حاضر، کاهش دریافت غذاهای آماده و فرآیند شده به بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 توصیه می‌شود. Background and Objectives: Non-alcoholic fatty liver disease is closely associated with metabolic disorders such as obesity and type 2 diabetes. This study investigated the relationship between ultra-processed food consumption and development of non-alcoholic fatty liver disease in individuals with type 2 diabetes. Materials and Methods: In this cross-sectional study, 200 individuals with type 2 diabetes were included; of which, 133 had non-alcoholic fatty liver disease and 67 did not, based on Fibroscan results. Dietary intake was assessed using food frequency questionnaire and processed food consumption was estimated using NOVA classification system. Demographic and clinical data were collected as well. Logistic regression models were used to assess the association between ultra-processed food intake and the risk of developing non-alcoholic fatty liver disease. Results: Body mass index was significantly higher in people with non-alcoholic fatty liver disease (p < 0.001). Although no significant differences were seen in total calorie intake between the groups, individuals with non-alcoholic fatty liver disease had significantly higher consumptions of ultra-processed (NOVA 4) (p = 0.006) and processed foods (NOVA 3) (p = 0.032). Logistic regression analysis indicated that higher ultra-processed food intake was significantly associated to an increased risk of non-alcoholic fatty liver disease in individuals with type 2 diabetes. After adjusting for all confounding factors, the risk of non-alcoholic fatty liver disease in individuals in the highest tertile of ultra-processed food intake was more than 3 times higher than those in the first tertile of ultra-processed food intake (OR = 3.23, 95% CI: 1.27, 8.22, p = 0.019). Conclusion: This study has detected that consumption of ultra-processed foods is associated to an increased risk of non-alcoholic fatty liver disease in individuals with type 2 diabetes, indicating the importance of diet managing in liver health. غذاهای فوق فراوری شده, دیابت, کبد چرب, استئاتوز Ultra-processed foods, Diabetes, Fatty liver, Steatosis 13 21 http://nsft.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2250-3&slc_lang=fa&sid=1 A Alikhani علیرضا علیخانی Alikhany7878@gmail.com 11500319475328460027510 11500319475328460027510 No Faculty of Medicine, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran پزشک، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران A Seraj آرین سراج aryan.ser@gmail.com 11500319475328460027511 11500319475328460027511 No Faculty of Medicine, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran پزشک، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران M.H Kakoienejad محمدمهدی کاکوئی نژاد Kakoienejadmahdi@gmai.com 11500319475328460027512 0009-0007-4658-0695 No Faculty of Medicine, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran پزشک، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران H Poustchi حسین پوستچی h.poustchi@gmail.com 11500319475328460027513 11500319475328460027513 No Associate professor, Liver and Pancreatobiliary Diseases Research Center, Digestive Diseases Research Institute, Shariati Hospital, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشیار، مرکز تحقیقات بیماری‌های دستگاه گوارش و کبد، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Z Yari زهرا یاری zahrayari_nut@yahoo.com 11500319475328460027514 11500319475328460027514 Yes Assistant professor, Department of Nutrition Research, National Nutrition and Food Technology Research Institute and Faculty of Nutrition Sciences and Food Technology, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran استادیار گروه تحقیقات تغذیه، انستیتو تحقیقات تغذیه‌ای و صنایع غذایی کشور، دانشکده علوم تغذیه و صنایع غذایی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران