fa ارتباط الگوهای غذایی با تراکم املاح استخوان در نمونه‌ای از زنان یائسه ساکن شهر تهران تغذيه nutrition پژوهشي Research سابقه و هدف: مطالعات اندکی رابطه الگوهای غذایی با تراکم املاح استخوان (BMD) را بررسی کرده‌اند. هدف مطالعه حاضر، تعیین این رابطه در نمونه‌ای از زنان یائسه ساکن شهر تهران بود. مواد و روشها: 160 زن در این مطالعه مقطعی شرکت کردند. پس از تکمیل پرسشنامه‌های اطلاعات عمومی، فعالیت بدنی و بسامد خوراک، BMD مهره‌های کمری و گردن ران آن‌ها با dual-energy X-ray absorptiometry اندازه‌گیری شد. الگوهای غذایی به روش تحلیل عاملی شناسایی شدند. نسبت شانس برای داشتن BMD پایین (مقادیر کمتر از میانه) در رابطه با الگوهای غذایی نیز با آنالیز رگرسیون لجستیک محاسبه شد. یافتهها: 6 الگوی غذایی شناسایی شد. پس از تعدیل اثر مخدوش‌کننده‌های احتمالی، در زنانی که نمره بالاتری (مقادیر بیشتر از میانه) از الگوهای غذایی اول یا دوم داشتند، نسبت به زنان دارای نمرات پایین‌تر (مقادیر کمتر از میانه) شانس داشتن BMD پایین به ترتیب در نواحی مهره‌های کمری (04/0 =P و 96/4-05/1 :CI 95% و 29/2 =OR) و گردن ران (01/0 >P و 09/6-31/1 :CI 95% و 83/2 =OR) بیشتر بود. الگوی غذایی اول، غنی از لبنیات پرچرب، گوشت احشاء، گوشت قرمز یا فراوری شده و غلات کامل بود. الگوی غذایی دوم غنی از سیب‌زمینی سرخ کرده، مایونز، شیرینی‌جات و دسرها و روغن‌های مایع بود. نتیجه گیری: الگوهای غذایی غنی از غذاهای حاوی چربی اشباع بالا ( مشابه الگوی اول) یا دارای تراکم پایین مواد مغذی ضروری برای سلامت استخوان (مشابه الگوی دوم) ممکن است با BMD در زنان یائسه ساکن شهر تهران ارتباطی منفی داشته باشند. واژگان کلیدی: الگوهای غذایی، تراکم املاح استخوان، زنان یائسه، تحلیل عاملی Background and Objective: Few studies have examined the association between dietary patterns and bone mineral density (BMD). The aim of the present study was to determine the association between dietary patterns and BMD in a sample of postmenopausal women living in Tehran. Materials and Methods: A group of 160 postmenauposal women participated in this cross-sectional study. Data were collected on their general characteristics, physical activity, and food consumption frequency using questionnaires, and their lumbar spine and femoral neck BMD were measured by dual-energy X-ray absorptiometry. Dietary patterns were identified using factor analysis, and multivariate logistic regression was used to estimate odds ratio (OR) for having lower BMD (values less than the median) as related to dietary patterns. Results: Six dietary patterns were identified. The first (high consumption of high-fat dairy products, organ meats, red and processed meats, and whole grains) and the second (high consumption of French fries, mayonnaise, sweets and desserts, and liquid oils) patterns were associated with a lower BMD. Analysis of the data, after adjustment for potential confounders, showed that women in the second median of the first or the second dietary pattern scores were more likely to have a lower BMD at lumbar spine (OR=2.29, 95% CI: 1.05-4.96, P=0.04) and femoral neck (OR=2.83, 95% CI: 1.31-6.09, P<0.01), respectively. Conclusion: Dietary patterns rich in foods with a high content of saturated fats (similar to the first pattern) or those with a low density of essential nutrients for bone health (similar to the second pattern) may be negatively associated with BMD in postmenopausal women living in Tehran. Keywords: Dietary patterns, Bone mass density, Postmenopausal women, Factor analysis الگوهای غذایی، تراکم املاح استخوان، زنان یائسه، تحلیل عاملی Dietary patterns, Bone mass density, Postmenopausal women, Factor analysis 0 0 http://nsft.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-244&slc_lang=fa&sid=1 M Keramati محسن کرامتی 1150031947532846002928 1150031947532846002928 No E Shariati Bafghi سیده الهه شریعتی بافقی 1150031947532846002929 1150031947532846002929 No AR Rajaii علیرضا رجایی 1150031947532846002930 1150031947532846002930 No B Rashidkhani بهرام رشیدخانی 1150031947532846002931 1150031947532846002931 Yes