گروه تغذیه جامعه، دانشکده علوم تغذیه و صنایع غذایی، انستیتو تحقیقات تغذیه ای و صنایع غذایی کشور، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران. ، jabbari.m@sbmu.ac.ir
چکیده: (7 مشاهده)
سابقه و هدف با توجه به بار سنگین اقتصادی بیماریهای غیرواگیر بر نظام سلامت ایران و لزوم گذار از درمانمحوری به پیشگیری هوشمند، دسترسی به ابزارهای غربالگری بومی و کمهزینه یک ضرورت ملی است. این پژوهش با هدف پاسخ به این نیاز و توسعه یک سیستم امتیازدهی کاربردیبر پایه متغیرهای غیرآزمایشگاهی، ساده و تغذیهای برای پیشبینی خطر هشت ساله مرگومیر ناشی از بیماریهای قلبی-عروقی در بزرگسالان انجام شده است. مواد و روشها در این مطالعه با استفاده از دادههای ۴۳,۸۷۸ شرکتکننده در مطالعه کوهورت گلستان، یک مدل پیشبینی خطر برای مرگومیر ناشی از بیماریهای قلبی-عروقی تدوین شد. مدل نهایی شامل ۹ متغیر در دسترس شامل سن، سطح فعالیت بدنی، نسبت دور کمر به دور باسن و ۶ شاخص تغذیهای معمول در الگوی غذایی ایرانیان شامل مصرف چای، سبزیجات، گوشت سفید، نمک، لبنیات و درصد انرژی دریافتی روزانه از پروتئین بود. قدرت تمایز و دقت مدل نیز در دو مرحله طراحی و اعتبارسنجی ارزیابی شد. یافتهها مدل پیشنهادی به قدرت تفکیک قابل قبولیدر هر دو مرحله دست یافت که با مدلهای گرانقیمت آزمایشگاهی رقابت میکند. همچنین شاخص کالیبراسیون بالای ۰.۸۱ نشاندهنده دقت بالای پیشبینی در جمعیت ایرانی است. این ابزار در قالب یک سیستم امتیازدهی ساده، امکان طبقهبندی سریع افراد در چهار سطح خطر را فراهم میسازد. نتیجهگیری با توجه به دقت بالا و سادگی اجرا، ادغام این شاخص تغذیهای در پرونده الکترونیک سلامت (سامانه سیب) و استفاده از آن بهعنوان جایگزینِ آزمایشهای پرهزینه در مناطق محروم، میتواند گام مؤثری در بهبود غربالگری ملی و پیشگیری از مرگومیرهای زودهنگام قلبی-عروقی باشد. این ابزار نه تنها برای متخصصین، بلکه برای اصلاح سبک زندگی در سطح جامعه نیز یک محرک کاربردی است.
Jabbari M, Eini-Zinab H, Hekmatdoost A. Improving National Health Screening Using the Nutritional Risk Index: A Low-Cost Strategy for Screening Individuals at Risk for Cardiovascular Diseases in Iran. Iranian J Nutr Sci Food Technol 2026; 20 (5) :183-188 URL: http://nsft.sbmu.ac.ir/article-1-4155-fa.html
جباری معصومه، عینی زیناب حسن، حکمت دوست آزیتا. ارتقای غربالگری ملی سلامت با استفاده از شاخص خطر تغذیهای: راهکاری کمهزینه برای غربالگری افراد در معرض خطر بیماری های قلبی-عروقی در ایران. علوم تغذیه و صنایع غذایی ایران. 1404; 20 (5) :183-188